Mahabharat Ek Vairagni Tandav By Smita Kapase महाभारत - एक वैराग्नी तांडव

" ही संकल्पना महाभारतातील युद्धाकडे पाहण्याचा एक खोल आणि तात्विक दृष्टिकोन व्यक्त करते. यात 'वैरागी' आणि 'तांडव' या दोन शब्दांचा मेळ बसवून मानवी जीवनातील संघर्षाचे स्वरूप मांडले जाते.

• विनाशाचे तांडव: कुरुक्षेत्राचे युद्ध हे केवळ दोन कुटुंबांतील भांडण नव्हते, तर ते एका युगाचा अंत आणि अधर्माच्या विनाशाचे एक भयानक तांडव होते. शिवशंभूचे तांडव ज्याप्रमाणे सृष्टीच्या पुनर्रचनेसाठी विनाशाचे प्रतीक मानले जाते, तसेच हे युद्ध जुन्या व्यवस्था मोडीत काढण्यासाठी घडलेले 'तांडव' होते.
• वैराग्याची भावना: या विनाशाच्या केंद्रस्थानी असूनही, भगवान श्रीकृष्ण पूर्णपणे अनासक्त किंवा 'वैरागी' वृत्तीने सर्व सूत्रे हलवत होते. युद्धाचा शेवट सर्व पांडवांच्या हिमालयातील अंतिम यात्रेत (महाप्रस्थान) होतो, जे संसारातील मोह सोडून वैराग्य पत्करण्याचे प्रतीक आहे.
• षड्रिपूंवर विजय: हे वर्णन सुचवते की महाभारत हे केवळ बाह्य युद्ध नसून मानवी मनातील काम, क्रोध, लोभ, मद आणि मत्सर यांसारख्या शत्रूंशी (षड्रिपू) खेळलेले एक तात्विक नाट्य आहे.